Obiekty

W Ojcowskim Parku Narodowym splatają się elementy przyrody ożywionej, nieożywionej, jak i obiekty kulturowe. Oto kilka, które warto polecić uwadze odwiedzających Park.

Ruiny zamku w Ojcowie
Zamek królewski został wzniesiony w połowie XIV wieku z fundacji Kazimierza Wielkiego. Tradycja mówi, że król nazwał nowo powstałą warownię „Ociec u Skały” na cześć swojegozamek_ojcow.jpg ojca, Władysława Łokietka. Stąd wywodzi się nazwę wsi Ojców. Do końca osiemnastego stulecia zamek był siedzibą królewskich starostów. W drugiej połowie XVII wieku zamek był częściowo przebudowany przez starostów z rodu Korycińskich. W pierwszej połowie XIX wieku popadł w ruinę, poddaną konserwacji na przełomie stuleci. Z dawnej warowni zachowały się zamek_ojcow1.jpgdo dziś masywna, ośmioboczna wieża, wzniesiona z wielkich bloków kamiennych, częściowo zrekonstruowany budynek bramy mieszczący ekspozycję ukazującą dzieje zamku. Zachowała się także studnia na dziedzińcu, resztki murów obronnych oraz filary mostu zwodzonego prowadzącego niegdyś do bramy zamku. Usytuowany na wysokiej skale zamek, zbudowany z miejscowego kamienia wapiennego, jest przykładem wyżynnej warowni, wykorzystującej naturalne walory obronne miejsca.

Kaplica “Na Wodzie”
Kaplica pod wezwaniem św. Józefa Robotnika powstała w 1901 roku z przebudowy starszego pawilonu łazienek zdrojowych, pochodzącego z lat osiemdziesiątych XIX wieku. Pawilon ten wznosił się obok dawnego domu zdrojowego „Goplana”, zburzonego w połowie latkaplica_woda.jpg trzydziestych XX wieku. Stąd niezwykłe usytuowanie budowli, która spina obydwa brzegi potoku Prądnik oraz charakterystyczny, uzdrowiskowy styl budowli. Niewielki drewniany kościółek na planie krzyża łacińskiego, zwieńczony ażurową wieżyczka-sygnaturką, posiada formy zaczerpnięte z architektury alpejskiej. Wystrój wnętrza nawiązuje natomiast do modnego na przełomie wieków stylu zakopiańskiego.

Jaskinia Ciemna
Jedna z największych jaskiń Ojcowa. Jej długość wynosi ok. 230 m. Wielka komora jaskini (ok. 90 m długości) jest największą podziemną salą na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej. Zimują tu liczne gatunki nietoperzy, z których najliczniejszy jest podkowiec mały. Obokgrota_ciemna.jpg wejścia do jaskini znajduje się rezerwat archeologiczny. Od 15 czerwca 2004 roku można w nim zapoznać się z przeszłością tego terenu i obejrzeć rekonstrukcję obozowiska neandertalczyków. Prowadzone tu wykopaliska ujawniły pozostałości obozowiska prehistorycznych myśliwych sprzed 120 tysięcy lat! Są to jedne z najstarszych śladów pobytu człowieka prehistorycznego na terenie Polski. Powyżej jaskini szlak zielony prowadzi do kilku punktów widokowych na Górze Koronnej.

Jaskinia Łokietka
Największa jaskinia na terenie Ojcowskiego Parku Narodowego. Położona jest w części przyszczytowej Góry Chełmowej, na zboczu opadającym w stronę Doliny Sąspowskiej. jaskinia_lokietka.jpgSkłada się z trzech komór i licznych łączących je korytarzy o całkowitej długości ok. 320 m. Według popularnej legendy na przełomie XIII i XIV w. po zajęciu Krakowa przez wojska króla czeskiego Wacława II schronił się tu późniejszyjaskinia_lokietka1.jpg król polski, Władysław Łokietek. Obecnie poszczególne części jaskini nawiązują do tej legendy swoimi nazwami: wędrując z przewodnikiem trafiamy najpierw do Sali Rycerskiej, później Kuchni, a na koniec do Sypialni. O legendzie przypomina również krata w formie sieci pajęczej zamykająca wejście do jaskini. Jaskinia Łokietka jest najliczniej odwiedzanym obiektem turystycznym na terenie Ojcowskiego Parku Narodowego, rocznie zwiedza ją około 100 tys. turystów.

Muzeum Przyrodnicze OPN
W murach tego budynku tkwią resztki zamkowego browaru, przebudowanego w drugiej połowie XIX wieku na pierwszy hotel uzdrowiskowy w Ojcowie. W 1863 roku stacjonował tumuzeum_opn.jpg oddział powstańców Apolinarego Kurowskiego. Obecnie budynek jest siedzibą muzeum przyrodniczego Ojcowskiego Parku Narodowego. Ekspozycja prezentuje: geologię, pradzieje, faunę i florę doliny Prądnika. Nieopodal wznosi się okazały budynek dawnego „Hotelu pod Kazimierzem” pochodzący z drugiej połowy XIX wieku, mieszczący obecnie ośrodek edukacyjny OPN. Wokół rozciąga się pochodzący również z tego okresu dawny Park Zdrojowy.

Zamek w Pieskowej Skale powstał w XIV w., za panowania Kazimierza Wielkiego, jako królewska strażnica strzegąca ważnego traktu handlowego łączącego Kraków z Wrocławiem. Już od końca XIV w. zamek był rezydencją możnych rodów rycerskich i magnackich. Kolejnizamek_piaskowa_skala.jpg właściciele (Szafrańcowie, Zebrzydowscy, Wielopolscy, Mieroszewscy) przebudowywali zamek dostosowują) go do swoich potrzeb. Centralną częścią zaniku jest renesansowy dziedziniec arkadowy z drugiej połowy XVI w., będący miniaturą dziedzińca zamku na Wawelu. W zamku mieści się muzeum - oddział Zamku Królewskiego na Wawelu.zamek_piaskowa_skala1.jpg Ekspozycja przedstawia przemiany w sztuce europejskiej od XIV wieku do 20-lecia międzywojennego. W zamku czynna jest kawiarnia-restauracja, księgarnia oraz sklepik i stoisko z pamiątkami. Wycieczkę do Pieskowej Skały można połączyć ze spacerem po malowniczej dolinie Prądnika ze słynną Maczugą Herkulesa.

Grodzisko
Gród obronny i klasztor klarysek powstały w przysiółku zwanym Grodzisko w połowie XIII wieku z fundacji księcia krakowskiego Bolesława Wstydliwego. W klasztorze tymgrodzisko.jpg przebywała siostra fundatora, księżna Salomeą. Klaryski przybyły tu z Zawichostu; w 1320 roku zgromadzenie zostało przeniesione do Krakowa. Miejscem tym zainteresowano się ponownie w początkach XVII stulecia, gdy księżna Salomeą została zaliczona w poczet błogosławionych. Wzniesiono tu wówczas niewielki kościółek. Po roku 1677 z inicjatywy księdza Sebastiana Piskorskiego wybudowano istniejące do dziś barokowe założenie pustelni. Składa się na nie oprócz wspomnianego kościółka szereg obiektów mających upamiętniać pobyt w tym miejscu błogosławionej Salomei: eremy i pustelnia. Swoistą ciekawostką jest ustawiona przed eremami kamienna figura słonia dźwigającego na swym grzbiecie strzelisty obelisk.

Młyn Boronia
Osada młynarska, będąca interesującym przykładem drewnianej architekturymlyn_boronia.jpg przemysłowej, dawniej licznie reprezentowanej w Dolinie Prądnika. Wzniesiony w połowie XIX wieku zespół składa się z młyna, tartaku, budynków mieszkalnych i gospodarczych. Obecnie nie jest już czynny i stopniowo niszczeje.